พินัยกรรม (แบบธรรมดา)
ปรับปรุงล่าสุด 2 ตุลาคม พ.ศ. 2569
ใช้ทำอะไร: ใช้เมื่ออยากกำหนดว่าเสียชีวิตแล้วทรัพย์สินจะตกแก่ใคร และใครเป็นผู้จัดการมรดก อ่านเพิ่มย่อ
- ✓อยากยกบ้าน ที่ดิน เงินฝาก ให้ลูกหลานคนใดคนหนึ่งเป็นการเฉพาะ
- ✓อยากให้ทรัพย์แก่คนที่ไม่ใช่ทายาทโดยธรรม เช่น คู่ชีวิตที่ไม่ได้จดทะเบียน หลาน วัด
- ✓อยากตั้งผู้จัดการมรดกไว้ล่วงหน้า กันลูกหลานทะเลาะ
- ✓รายการทรัพย์สิน: เลขโฉนด ทะเบียนรถ ธนาคารและเลขบัญชี
- ✓ชื่อ-นามสกุลผู้รับแต่ละคน
- ✓ทรัพย์ไหนเป็นสินสมรส
- ✓พยาน 2 คนที่ไม่ใช่ผู้รับทรัพย์ และไม่ใช่คู่สมรสของผู้รับ
- ✓เซ็นต่อหน้าพยาน 2 คนพร้อมกัน พยานเซ็นทันที
- ✓เก็บต้นฉบับในที่ปลอดภัย บอกผู้จัดการมรดก
- ✓ทรัพย์สินมูลค่าสูง ให้ทนายตรวจ หรือทำแบบเอกสารฝ่ายเมืองที่อำเภอ
1. สถานที่และวันที่ทำพินัยกรรม
ยังมีช่องที่ต้องแก้ 3 จุด (ไฮไลต์สีเหลืองในตัวอย่าง)
พินัยกรรมแบบอื่น ที่เครื่องมือนี้ไม่ได้ทำ
- เขียนเองทั้งฉบับ — ไม่ต้องมีพยาน แต่ต้องเขียนด้วยลายมือตัวเองทั้งข้อความ วันที่ และลายมือชื่อ พิมพ์ไม่ได้ (ป.พ.พ. มาตรา 1657)
- เอกสารฝ่ายเมือง — แจ้งข้อความต่อเจ้าหน้าที่ที่สำนักงานเขตหรือที่ว่าการอำเภอ ต่อหน้าพยาน 2 คน เจ้าหน้าที่จดและรับรอง (มาตรา 1658) โต้แย้งยากที่สุด
- เอกสารลับ — ผนึกซองแล้วนำไปแสดงต่อเจ้าหน้าที่และพยาน (มาตรา 1660)
แม่แบบนี้อยู่ระหว่างทดลองใช้ (beta) ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับกรณีของคุณ ทรัพย์สินมูลค่าสูงควรให้ทนายตรวจ ·
คำถามที่พบบ่อย
พินัยกรรมพิมพ์ได้ไหม ต้องเขียนด้วยลายมือหรือเปล่า
พิมพ์ได้ แต่ต้องเป็นแบบธรรมดา: ลงวัน เดือน ปี ผู้ทำเซ็นต่อหน้าพยานอย่างน้อย 2 คนพร้อมกัน และพยานเซ็นรับรองในขณะนั้น (ป.พ.พ. มาตรา 1656) ศาลฎีกาตัดสินว่าพินัยกรรมพิมพ์ดีดทั้งฉบับไม่ใช่แบบเขียนเอง และพยานที่มาเซ็นทีหลังทำให้พินัยกรรมเป็นโมฆะ (ฎ.2102/2551) ถ้าไม่อยากมีพยาน ต้องเขียนด้วยลายมือตัวเองทั้งฉบับ (มาตรา 1657)
ใครเป็นพยานในพินัยกรรมได้บ้าง
พยานต้องบรรลุนิติภาวะ ไม่วิกลจริต ไม่หูหนวก เป็นใบ้ หรือตาบอดทั้งสองข้าง (มาตรา 1670) และพยาน คนเขียน รวมถึงคู่สมรสของคนเหล่านี้ รับทรัพย์ตามพินัยกรรมไม่ได้ ถ้าฝ่าฝืน ข้อที่ยกทรัพย์ให้คนนั้นเป็นโมฆะ (มาตรา 1653, 1705) ผู้รับทรัพย์ที่แค่นั่งอยู่ด้วยแต่ไม่ได้ลงชื่อเป็นพยาน ไม่ทำให้โมฆะ (ฎ.5404/2533)
บ้านที่ซื้อตอนแต่งงาน ทำพินัยกรรมยกให้ลูกทั้งหลังได้ไหม
ถ้าเป็นสินสมรส ยกได้เฉพาะส่วนของตัวเอง (มาตรา 1481) แม้คู่สมรสตกลงยินยอมก็ยกส่วนของเขาไม่ได้ (ฎ.1083/2540) ถ้าอยากให้ลูกได้ทั้งหลัง คู่สมรสต้องทำพินัยกรรมยกส่วนของตัวเองด้วย
ทำพินัยกรรมต้องไปจดทะเบียนที่อำเภอไหม
แบบธรรมดาไม่ต้องจดทะเบียน มีผลเมื่อทำถูกแบบ แต่ถ้าทรัพย์สินมีมูลค่าสูงหรือคาดว่าจะมีข้อพิพาท แบบเอกสารฝ่ายเมืองที่แจ้งต่อเจ้าหน้าที่ที่สำนักงานเขตหรือที่ว่าการอำเภอต่อหน้าพยาน 2 คน (มาตรา 1658) โต้แย้งได้ยากกว่า
ทำพินัยกรรมฉบับใหม่ ฉบับเก่าเป็นอย่างไร
เพิกถอนพินัยกรรมได้ทุกเมื่อ (มาตรา 1693) ฉบับใหม่ต้องทำถูกแบบด้วย (มาตรา 1694) ถ้าไม่ได้เขียนเพิกถอนไว้ ฉบับเก่าถูกเพิกถอนเฉพาะส่วนที่ขัดกับฉบับใหม่ (มาตรา 1697) แม่แบบนี้จึงมีข้อเพิกถอนพินัยกรรมฉบับก่อนทั้งหมดให้
เอกสารที่อาจเกี่ยวข้อง
หมวดเอกสารทั่วไป · ปรับปรุงล่าสุด · เอกสารเป็นแบบฟอร์มทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายเฉพาะกรณี