ส่งหนังสือทวงถามทางไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับ ยังไงให้มีหลักฐานและมีผลตามกฎหมาย
SiamContract · · อ่าน 7 นาที
ส่งหนังสือทวงถาม บอกกล่าว หรือบอกเลิกสัญญาทางไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับ ส่งไปที่อยู่ไหน เขียนหน้าซองยังไง เก็บหลักฐานอะไรบ้าง และแจ้งผู้ค้ำภายใน 60 วัน
เขียน หนังสือทวงถามหนี้ เสร็จแล้ว ขั้นต่อไปที่หลายคนมองข้ามคือ ส่งยังไง ครับ คำตอบสั้น ๆ คือส่งหนังสือทวงถามทางไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับ หนังสือที่เขียนดีแค่ไหน ถ้าวันขึ้นศาลเราพิสูจน์ไม่ได้ว่าอีกฝ่ายได้รับ ก็แทบไม่ต่างจากไม่ได้ส่ง บทความนี้เลยโฟกัสเฉพาะเรื่องการส่งและการเก็บหลักฐาน ส่วนว่าเอกสารฉบับไหนใช้ตอนไหน ดูได้ที่ ไทม์ไลน์เอกสารทวงหนี้
1. ทำไมต้อง "ลงทะเบียนตอบรับ" ไม่ใช่ส่งธรรมดา
หนังสือทวงถามหรือบอกกล่าวหลายฉบับ กฎหมายให้ผลก็ต่อเมื่อหนังสือ ไปถึง อีกฝ่าย ไม่ใช่แค่วันที่เราเขียนเสร็จ ตัวอย่างชัดที่สุดคือหนี้ที่ไม่ได้กำหนดวันคืน ลูกหนี้ผิดนัดเมื่อถูกเตือนแล้วไม่ชำระ (ป.พ.พ. ม.204 วรรคหนึ่ง) และเรื่องผู้ค้ำประกัน กฎหมายเขียนไว้ตรง ๆ ว่าเจ้าหนี้จะเรียกให้ผู้ค้ำชำระ ก่อนหนังสือบอกกล่าวไปถึงไม่ได้ (ม.686)
| วิธีส่ง | พิสูจน์ว่าส่งแล้ว | พิสูจน์ว่าอีกฝ่ายได้รับ |
|---|---|---|
| ไปรษณีย์ธรรมดา | ไม่มีหลักฐาน | ไม่มีหลักฐาน |
| ลงทะเบียน | มีใบรับฝาก | พิสูจน์ได้จำกัด |
| ลงทะเบียนตอบรับ | มีใบรับฝาก | มีใบตอบรับที่ผู้รับลงชื่อ ส่งกลับมาหาเรา |
| LINE / อีเมล | มีประวัติแชต | ใช้ประกอบได้ แต่พิสูจน์ว่า "ได้รับ" ยากกว่า |
LINE หรืออีเมลส่งคู่กันได้และควรส่งด้วย แต่สำหรับหนังสือที่กฎหมายบังคับ เช่น การบอกกล่าวผู้ค้ำประกัน ให้ถือไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับเป็นช่องทางหลักเสมอครับ
2. ส่งไปที่อยู่ไหน
ให้ส่งไปที่ ที่อยู่ตามสัญญา เป็นหลัก สัญญาที่ทำบน SiamContract มีข้อตกลงว่า การส่งหนังสือไปยังที่อยู่ที่ระบุในสัญญาถือว่าส่งโดยชอบ ข้อนี้ช่วยตัดข้อโต้แย้งว่า "ไม่เคยได้รับ" ไปได้เยอะ ถ้าสัญญาเดิมของคุณไม่มีข้อนี้ ก็ยังควรใช้ที่อยู่ในสัญญาอยู่ดี เพราะเป็นที่อยู่ที่อีกฝ่ายยืนยันเองเป็นลายลักษณ์อักษร
- ลอกชื่อ-ที่อยู่จากสัญญา ตัวต่อตัว อย่าพิมพ์จากความจำ
- ถ้ารู้ว่าอีกฝ่ายย้ายไปอยู่ที่ใหม่ ส่งไปทั้งที่อยู่ตามสัญญาและที่อยู่ปัจจุบันที่รู้ แยกเป็นคนละซอง
- มีผู้ค้ำประกัน ต้องส่งหนังสือแยกไปที่อยู่ของผู้ค้ำเอง ไม่ใช่ฝากไปในซองของลูกหนี้
3. หน้าซองต้องเขียนแค่ไหน (ห้ามเขียนว่า "ทวงหนี้")
หน้าซองมีแค่ ชื่อ-ที่อยู่ผู้ส่ง ชื่อ-ที่อยู่ผู้รับ รหัสไปรษณีย์ และคำว่า "ลงทะเบียนตอบรับ" ก็พอครับ ห้ามเขียนหรือใส่สัญลักษณ์ที่สื่อว่าเป็นการทวงหนี้ และห้ามส่งเป็นไปรษณียบัตรหรือเอกสารเปิดผนึก ข้อห้ามนี้มาจาก พ.ร.บ.การทวงถามหนี้ พ.ศ. 2558 ม.8 และ ม.11 ซึ่งบังคับกับผู้ให้สินเชื่อเป็นปกติธุระ ถ้าคุณให้ยืมกันเองครั้งคราว กฎหมายนี้อาจไม่บังคับโดยตรง แต่ทำตามไว้ก็ปลอดภัยกว่า และไม่ทำให้ลูกหนี้อับอายต่อคนในบ้าน
| ขนาดซอง | ใส่กระดาษ A4 แบบไหน | เหมาะกับ |
|---|---|---|
| DL 110×220 มม. | พับ 3 | หนังสือ 1–2 หน้า |
| C5 162×229 มม. | พับครึ่ง | หนังสือหลายหน้า |
| C4 229×324 มม. | ไม่พับ | หนังสือแนบเอกสารจำนวนมาก |
ถ้าเครื่องพิมพ์ป้อนซองไม่ได้ พิมพ์ลงกระดาษ A4 แล้วตัดแปะหน้าซองก็ได้เหมือนกัน
4. ขั้นตอนที่ไปรษณีย์
- ถ่ายสำเนาหรือเก็บไฟล์ PDF หนังสือทุกหน้า ก่อน ปิดซอง ให้ตรงกับฉบับที่ส่งจริง
- ใส่หนังสือในซองแล้วปิดผนึก
- ที่เคาน์เตอร์ แจ้งว่า "ส่งลงทะเบียนตอบรับ" แล้วกรอกใบตอบรับให้ครบ (ที่อยู่ผู้รับ และที่อยู่เราสำหรับส่งใบตอบรับกลับ)
- รับ ใบรับฝาก ถ่ายรูปเก็บทันที เพราะกระดาษความร้อนซีดได้
- จดเลขพัสดุ แล้วติดตามสถานะจนนำจ่ายสำเร็จ
- รอ ใบตอบรับ ส่งกลับมา เก็บคู่กับสำเนาหนังสือและใบรับฝาก
5. เก็บหลักฐานอะไรบ้าง
- สำเนาหนังสือ ฉบับเดียวกับที่ส่ง (ลงวันที่และลายมือชื่อตรงกัน)
- ใบรับฝาก จากไปรษณีย์ พร้อมรูปถ่าย
- ใบตอบรับ ที่ผู้รับลงชื่อ ส่งกลับมา
- ภาพหน้าจอสถานะการนำจ่าย
- ถ้าตีกลับ: ซองที่ตีกลับทั้งซอง (ไม่แกะ)
- ถ้าส่ง LINE คู่กัน: ภาพหน้าจอแชตที่เห็นวันเวลา
แยกเก็บเป็นชุดต่อหนังสือหนึ่งฉบับ เขียนกำกับว่าครั้งที่เท่าไร ส่งวันไหน ถึงวันไหน ถ้าต้องฟ้อง ชุดนี้จะเข้าไปอยู่ในเอกสารประกอบคำฟ้องได้เลยครับ
6. ลำดับหนังสือ และเส้นตาย 60 วันของผู้ค้ำ
กฎหมายไม่ได้บังคับให้ต้องเตือนกี่ครั้ง แต่ลำดับที่นิยมคือ หนังสือเตือนค้างชำระ → หนังสือทวงถาม → หนังสือบอกกล่าวครั้งสุดท้าย (เรียกให้ชำระหนี้ทั้งหมด หรือบอกเลิกสัญญา) ฉบับเตือนแรกส่ง LINE ได้ ส่วนฉบับทวงถามและฉบับสุดท้ายควรส่งลงทะเบียนตอบรับทุกครั้ง
| หนังสือ | เงื่อนไขเวลาตามกฎหมาย | มาตรา |
|---|---|---|
| บอกกล่าวผู้ค้ำประกัน | ส่งภายใน 60 วันนับแต่ลูกหนี้ผิดนัด และต้องส่ง หลัง ผิดนัดแล้ว | ม.686 |
| บอกกล่าวบังคับจำนอง | ให้เวลาชำระไม่น้อยกว่า 60 วันนับแต่ลูกหนี้ได้รับ | ม.728 |
| บอกกล่าวค่าเช่าค้าง ก่อนบอกเลิก (ค่าเช่ารายเดือนขึ้นไป) | ให้เวลาชำระไม่น้อยกว่า 15 วัน | ม.560 |
7. และช้าก่อน!!! 5 จุดที่คนส่งหนังสือทวงถามพลาดบ่อย
- ส่งธรรมดาเพราะประหยัด — วันฟ้องไม่มีอะไรพิสูจน์ว่าอีกฝ่ายได้รับ
- เขียนหน้าซองว่า "หนังสือทวงหนี้" หรือส่งเป็นไปรษณียบัตร — ขัด พ.ร.บ.การทวงถามหนี้ ถ้าเป็นผู้ให้กู้เป็นปกติธุระ
- ไม่ถ่ายสำเนาก่อนปิดซอง — มีใบตอบรับ แต่พิสูจน์ไม่ได้ว่าข้างในเขียนอะไร
- ส่งหนังสือผู้ค้ำไปพร้อมหนังสือทวงลูกหนี้ ตั้งแต่ก่อนผิดนัด — ไม่นับเป็นการบอกกล่าวตาม ม.686 (ฎ.6781/2567)
- คิดว่าทวงแล้วอายุความหยุด — ไม่หยุดครับ ถ้าลูกหนี้ยอมผ่อน ให้ทำ หนังสือรับสภาพหนี้ แทน (ม.193/14)
สรุปสั้น ๆ: เขียนให้สุภาพ ส่งลงทะเบียนตอบรับไปที่อยู่ตามสัญญา หน้าซองไม่บอกว่าทวงหนี้ และเก็บสำเนา ใบรับฝาก ใบตอบรับไว้เป็นชุด แค่นี้หลักฐานการส่งของคุณก็แน่นแล้วครับ
บทความนี้เป็นความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับกรณีของคุณ หากมูลค่าสูงหรือมีข้อพิพาท ควรปรึกษาทนายความ
คำถามที่พบบ่อย
ส่งหนังสือทวงถามหนี้ ต้องส่งลงทะเบียนตอบรับไหม
กฎหมายไม่ได้บังคับวิธีส่ง แต่หนังสือหลายฉบับมีผลเมื่อไปถึงอีกฝ่าย เช่น การบอกกล่าวผู้ค้ำ (ม.686) ลงทะเบียนตอบรับให้ทั้งใบรับฝากและใบตอบรับที่ผู้รับลงชื่อ จึงพิสูจน์ได้ดีที่สุด
ควรส่งหนังสือทวงถามไปที่อยู่ไหน
ส่งไปที่อยู่ตามสัญญาเป็นหลัก ถ้ารู้ว่าอีกฝ่ายย้ายไปที่ใหม่ ให้ส่งไปที่อยู่ปัจจุบันด้วยอีกซอง และเก็บหลักฐานการส่งทั้งสองซอง
เขียนหน้าซองว่าทวงหนี้ได้ไหม
ไม่ควร พ.ร.บ.การทวงถามหนี้ พ.ศ. 2558 ห้ามผู้ให้สินเชื่อเป็นปกติธุระใช้ซองหรือสัญลักษณ์ที่สื่อว่าเป็นการทวงหนี้ และห้ามส่งเป็นไปรษณียบัตรหรือเอกสารเปิดผนึก หน้าซองให้มีแค่ชื่อที่อยู่และคำว่าลงทะเบียนตอบรับ
ต้องแจ้งผู้ค้ำประกันภายในกี่วัน
ภายใน 60 วันนับแต่ลูกหนี้ผิดนัด และต้องส่งหลังผิดนัดแล้ว (ม.686) ถ้าไม่ส่งเลยหรือส่งก่อนผิดนัด เจ้าหนี้ฟ้องผู้ค้ำไม่ได้ (ฎ.6781/2567)
ข้อมูลอ้างอิง
- ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 193/14, 204, 560, 686, 728
- คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2337/2567, 6781/2567 (ตรวจกับฐานข้อมูลศาลฎีกา)
- พระราชบัญญัติการทวงถามหนี้ พ.ศ. 2558 มาตรา 8, 11
หมายเหตุ: ข้อมูล ณ 29 กันยายน พ.ศ. 2569 — กฎหมายและแนวปฏิบัติของหน่วยงานอาจเปลี่ยนแปลง