ค่าซ่อมบ้านน้ำท่วม รัฐช่วยเท่าไหร่? เพดานใหม่ 88,600 บาท ยื่นที่ไหน ใช้อะไรบ้าง ประกันบ้านจ่ายไหม และจ้างช่างซ่อมยังไงไม่โดนทิ้งงาน

น้ำลดแล้วเดินเข้าบ้าน พื้นปาร์เกต์บวมโก่ง ผนังชื้นขึ้นรา ปลั๊กไฟชั้นล่างใช้ไม่ได้ ประตูไม้บวมปิดไม่ลง ช่างประเมินคร่าว ๆ ว่าซ่อมหลักหมื่นถึงแสน คำถามที่ทุกบ้านถามคือ ค่าซ่อมบ้านน้ำท่วม รัฐช่วยเท่าไหร่ ได้ทุกบ้านไหม ยื่นที่ไหน ประกันบ้านที่ทำไว้กับธนาคารจ่ายหรือเปล่า และถ้าต้องจ้างช่างจะทำยังไงไม่ให้โดนทิ้งงานกลางคัน บทความนี้รวมคำตอบจากหลักเกณฑ์กระทรวงการคลังฉบับปี 2569 ประกาศของ กทม. และแนวทางของ คปภ. ครับ

1. รัฐช่วยอะไรบ้าง และเท่าไหร่

จุดที่คนเข้าใจผิดมากที่สุดคือคิดว่าค่าซ่อมบ้านเป็นเงินเหมาจ่าย จริง ๆ แล้ว จ่ายตามมูลค่าความเสียหายที่เจ้าหน้าที่สำรวจ บ้านที่น้ำเข้า 20 เซนติเมตร เสียพื้นกับทาสีใหม่ อาจได้หลักพันถึงหมื่นต้น ๆ ส่วน 88,600 บาทเป็นเพดานสำหรับบ้านที่เสียหายหนักหรือทั้งหลัง และเป็น ค่าวัสดุ เป็นหลัก ไม่ใช่ค่าแรงช่างทั้งหมด

2. ยื่นที่ไหน ใช้อะไร ภายในเมื่อไร

1. ก่อนเก็บกวาด
   ถ่ายรูปทุกจุด วัดระดับน้ำ

   ถ่ายภาพรวมแต่ละห้อง รอยคราบน้ำที่ผนัง พื้น ประตู ปลั๊ก ปั๊มน้ำ และของแต่ละชิ้นที่พัง ถ่ายให้เห็นบ้านเลขที่ด้วย เก็บเศษซากชิ้นสำคัญไว้ให้เจ้าหน้าที่ดูถ้าทำได้

2. น้ำลดแล้ว
   จดรายการความเสียหาย

   แยกตัวบ้าน ของในบ้าน และเครื่องมือทำกิน ประเมินค่าซ่อมคร่าว ๆ ให้พยานที่เห็นสภาพ เช่น ผู้ใหญ่บ้านหรือเพื่อนบ้าน ลงชื่อ

   ทำเอกสารนี้ →
3. ภายในช่วงที่ อปท. เปิดรับ
   แจ้งที่ อบต. เทศบาล หรือสำนักงานเขต

   กรอกแบบสอบข้อเท็จจริงผู้ประสบภัย แนบสำเนาบัตร สำเนาทะเบียนบ้าน หลักฐานกรรมสิทธิ์ (โฉนด สัญญาซื้อขาย หรือทะเบียนบ้านที่เป็นเจ้าบ้าน) และรูปถ่าย · กทม. ไม่ต้องแจ้งความที่สถานีตำรวจแล้ว (ประกาศ 1 ต.ค. 2569) ยื่นออนไลน์ผ่านระบบของ กทม. ได้ หรือไปที่เขต · ถามกำหนดปิดรับของแต่ละพื้นที่ บางจังหวัดกำหนด 30 วันนับแต่ประกาศเขตฯ

4. หลังยื่น
   เจ้าหน้าที่และชุดช่างสำรวจ ออกหนังสือรับรองผู้ประสบภัย

   ให้คนอยู่บ้านพาเจ้าหน้าที่ดูทุกจุด ถ้าเริ่มซ่อมไปแล้วให้แสดงรูปก่อนซ่อมและใบเสร็จวัสดุ

5. คณะกรรมการอนุมัติ
   เงินโอนเข้าบัญชี

   ผ่านคณะกรรมการระดับอำเภอและจังหวัด (กทม. ผ่านสำนักงานเขต) โอนเข้าบัญชีผู้ประสบภัย ติดตามที่ อปท. หรือสายด่วน ปภ. 1784 · กทม. สายด่วน 1555

ถ้าเจ้าของบ้านไม่ได้อยู่หรือเป็นผู้สูงอายุ ให้ลูกหลานไปยื่นแทนได้ด้วยหนังสือมอบอำนาจ แนบสำเนาบัตรทั้งสองฝ่าย ส่วนผู้เช่าที่ไม่มีชื่อในทะเบียนบ้าน ยื่นค่าเช่าบ้านชั่วคราวและเงินช่วยเหลือครัวเรือนได้โดยใช้สัญญาเช่าและหนังสือรับรองจากเจ้าของบ้าน

3. ประกันบ้านที่ทำไว้ จ่ายไหม

บ้านที่ผ่อนกับธนาคารมักถูกให้ทำ ประกันอัคคีภัยที่อยู่อาศัย กรมธรรม์มาตรฐานของ คปภ. มักรวมภัยธรรมชาติ 4 อย่าง คือ น้ำท่วม ลมพายุ ลูกเห็บ แผ่นดินไหว แต่ วงเงินรวมกันต่อปีมักไม่เกิน 20,000 บาท ถ้าไม่ได้ซื้อความคุ้มครองน้ำท่วมเพิ่ม ดังนั้นควรเปิดกรมธรรม์ดูหน้าตารางว่ามี "ภัยน้ำท่วม" วงเงินเท่าไร แล้วแจ้งบริษัททันทีพร้อมรูปถ่ายและเลขกรมธรรม์ ธนาคารอาคารสงเคราะห์ประกาศช่วงน้ำท่วม 2569 ว่าลูกค้าที่ทำประกันอัคคีภัยผ่านธนาคาร เคลมด่วนด้วยภาพถ่ายได้ไม่เกิน 20,000 บาท และกรมธรรม์ตั้งแต่ 1 พ.ย. 2562 มีภัยธรรมชาติเพิ่มอีกไม่เกิน 30,000 บาทต่อปี

ส่วน ประกันภัยพิบัติแห่งชาติ ที่รัฐซื้อให้ทุกบ้าน คุ้มครองเฉพาะเหตุที่เกิด ตั้งแต่ 1 ตุลาคม 2569 บ้านได้สูงสุด 100,000 บาทต่อหลังต่อครั้ง โดยน้ำท่วมจ่ายเบื้องต้น 10,000 บาทแล้วเพิ่มตามความเสียหายจริง น้ำท่วมที่เริ่มก่อนวันนั้นใช้เงินช่วยเหลือรัฐตามข้อ 1 แทน เงินจากประกันกับเงินช่วยเหลือรัฐสำหรับความเสียหายเดียวกันไม่ได้ซ้ำซ้อน ถ้าได้ประกันแล้วรัฐอาจหักส่วนที่ซ้ำ ถามเจ้าหน้าที่ให้ชัดก่อนยื่น

4. จ้างช่างซ่อมบ้านหลังน้ำท่วม ทำยังไงไม่โดนทิ้งงาน

ช่วงหลังน้ำลดช่างขาดตลาด ราคาแพง และข่าวโอนมัดจำแล้วช่างหายมีทุกปี วิธีป้องกันที่ได้ผลคือ ทำสัญญาจ้างสั้น ๆ ที่ระบุงาน ราคา งวดจ่าย และวันเสร็จ แล้วจ่ายตามงวดงานที่เห็นจริง

สัญญาแบบนี้คือสัญญาจ้างทำของ ใช้แบบฟอร์มสัญญาจ้างทำของกรอกแล้วพิมพ์ให้ช่างเซ็นได้ใน 10 นาที ถ้าช่างทิ้งงานหลังรับมัดจำ สัญญาและสลิปโอนคือหลักฐานฟ้องเรียกเงินคืนและค่าเสียหาย เก็บใบเสร็จค่าวัสดุทุกใบไว้ด้วย เพราะใช้ประกอบคำขอค่าซ่อมจากรัฐและเคลมประกันได้

5. เงินไม่พอซ่อม มีสินเชื่อซ่อมบ้านดอกเบี้ยต่ำ

• ออมสิน สินเชื่อซ่อมบ้านผู้ประสบภัย วงเงินไม่เกิน 1 ล้านบาท 0% ทั้งต้นและดอก 3 เดือนแรก เดือนที่ 4–24 ดอกเบี้ย 2% ต่อปี ฟรีค่าประเมินไม่เกิน 3,000 บาท · สินเชื่อฉุกเฉินไม่เกิน 20,000 บาท ไม่มีหลักประกัน 0% 3 เดือน · Contact Center 1115
• ธอส. ลูกค้าเดิมที่บ้านเสียหาย กู้ซ่อมเพิ่มไม่เกิน 300,000 บาท แสนแรกดอกเบี้ย 1% คงที่ 3 ปี · กู้ซ่อม-สร้างใหม่ไม่เกิน 2 ล้านบาท 0% 3 เดือนแรก · บ้านพังทั้งหลังซ่อมไม่ได้ พิจารณาปลอดหนี้ส่วนอาคาร · Call Center 0-2645-9000
• ธ.ก.ส. สินเชื่อฉุกเฉินผู้ประสบภัยไม่เกิน 50,000 บาท 0% 6 เดือนแรก และสินเชื่อฟื้นฟูสำหรับซ่อมบ้าน โรงเรือน เครื่องมือเกษตร ถามสาขา
• ผ่อนบ้านอยู่แล้วจ่ายไม่ไหว ขอพักชำระก่อน อ่าน น้ำท่วม ผ่อนบ้าน ผ่อนรถไม่ไหว ขอพักหนี้ยังไง

6. เช็กหลักเกณฑ์ล่าสุดได้ที่ไหน

เรื่องน้ำท่วมอื่น ๆ ทั้งเงินเยียวยา ประกัน บ้านเช่า รถ หนี้ งาน เกษตรกร ร้านค้า และแบบฟอร์มฟรี รวมไว้ที่ น้ำท่วม 2569 ต้องทำอะไรบ้าง