น้ำท่วมไปทำงานไม่ได้ หักเงินเดือนได้ไหม? ถือว่าขาดงานไหม บริษัทปิดเพราะน้ำท่วมต้องจ่ายค่าจ้าง 75% ไหม และประกันสังคมจ่ายเงินชดเชยให้ไหม
SiamContract · · อ่าน 11 นาที
น้ำท่วมไปทำงานไม่ได้ หักเงินเดือนได้ไหม ถือว่าขาดงานไหม บริษัทปิดต้องจ่ายค่าจ้าง 75% ตามมาตรา 75 หรือเหตุสุดวิสัย ประกันสังคมจ่ายชดเชย 50% ไม่เกิน 90 วัน
ถนนหน้าหมู่บ้านน้ำสูงถึงเอว รถออกไม่ได้ โทรบอกหัวหน้าว่าวันนี้เข้าไม่ได้ ได้คำตอบกลับมาว่า "งั้นหักเงินนะ" บางคนหนักกว่านั้นคือโรงงานประกาศปิดไม่มีกำหนด ไม่รู้ว่าเดือนนี้จะได้เงินเดือนไหม คำถาม น้ำท่วมไปทำงานไม่ได้ หักเงินเดือน ได้หรือไม่ ตอบสั้นคือ วันที่ไม่ได้ทำงาน นายจ้างไม่จ่ายค่าจ้างวันนั้นได้ แต่ห้ามหักเงินเดือนส่วนของวันที่ทำงานแล้ว และห้ามถือว่าขาดงานโดยไม่มีเหตุอันสมควร ส่วนบริษัทที่ปิดเพราะน้ำท่วม กฎหมายมีกติกาให้จ่ายค่าจ้างอย่างน้อย 75% แต่มีเงื่อนไข บทความนี้แยกให้ชัดทีละกรณี พร้อมสิทธิประกันสังคมที่จ่ายเงินชดเชยให้คนที่ขาดรายได้เพราะน้ำท่วม ซึ่งหลายคนไม่รู้ว่ามีครับ
1. ลูกจ้างไปทำงานไม่ได้เพราะน้ำท่วม (บริษัทเปิดปกติ)
| คำถาม | คำตอบตามกฎหมาย | ฐาน |
|---|---|---|
| ถือว่าขาดงานไหม | ไม่ใช่การละทิ้งหน้าที่โดยไม่มีเหตุอันสมควร น้ำท่วมถนนตัดขาด บ้านจมน้ำ ต้องอพยพ เป็นเหตุอันสมควร นายจ้างจะเลิกจ้างโดยไม่จ่ายค่าชดเชยอ้างขาดงาน 3 วันไม่ได้ | พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน ม.119(5) |
| ได้ค่าจ้างวันนั้นไหม | โดยหลักไม่ได้ ถ้าไม่ได้ทำงานและไม่มีข้อตกลงที่ดีกว่า (หลัก no work no pay) แต่นายจ้างหลายแห่งให้ใช้ลาพักร้อน ลากิจ หรือจ่ายให้เป็นสวัสดิการ ตกลงกันได้ | สัญญาจ้าง / ข้อบังคับการทำงาน |
| "หักเงิน" ได้ไหม | ห้ามหักค่าจ้างของวันที่ทำงานแล้ว ค่าจ้างหักได้แค่ 5 กรณี (ภาษี ค่าบำรุงสหภาพ หนี้สหกรณ์/สวัสดิการที่ยินยอม เงินประกันหรือค่าเสียหายที่ลูกจ้างจงใจ/ประมาทร้ายแรงและยินยอม เงินสะสมกองทุน) น้ำท่วมไม่อยู่ในนั้น · การไม่จ่ายวันที่ไม่ได้มา เป็นคนละเรื่องกับการหัก | ม.76 |
| ทำงานจากบ้านได้ไหม | ถ้าลักษณะงานทำได้ ขอตกลงกับนายจ้างให้ทำจากบ้าน ถือว่าทำงาน ได้ค่าจ้างเต็ม | ข้อตกลงสภาพการจ้าง |
สิ่งที่ลูกจ้างควรทำคือ แจ้งนายจ้างทันทีทุกช่องทาง และ เก็บหลักฐาน ไว้ เช่น รูปถนนหน้าบ้านที่น้ำท่วม ประกาศปิดถนนของ กทม. หรือจังหวัด ประกาศเขตภัยพิบัติของพื้นที่ ข้อความที่แจ้งหัวหน้า ถ้าภายหลังถูกอ้างว่าขาดงาน หลักฐานพวกนี้คือตัวตัดสิน ถ้าถูกหักค่าจ้างวันที่ทำงานแล้ว ร้องพนักงานตรวจแรงงานได้ด้วยแบบ คร.7 ที่สำนักงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานในพื้นที่ (สายด่วน 1506 กด 3) อ่านวิธีร้องที่ นายจ้างไม่จ่ายเงินเดือน ทำยังไง
2. บริษัทปิดชั่วคราวเพราะน้ำท่วม ต้องจ่ายค่าจ้าง 75% ไหม
พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน มาตรา 75 กำหนดว่า ถ้านายจ้างจำเป็นต้องหยุดกิจการทั้งหมดหรือบางส่วนชั่วคราว ด้วยเหตุสำคัญที่กระทบการประกอบกิจการ ซึ่งมิใช่เหตุสุดวิสัย นายจ้างต้องจ่ายเงินให้ลูกจ้าง ไม่น้อยกว่าร้อยละ 75 ของค่าจ้างในวันทำงาน ที่ลูกจ้างได้รับก่อนหยุด ตลอดช่วงที่ไม่ได้ให้ทำงาน และต้อง แจ้งลูกจ้างและพนักงานตรวจแรงงานเป็นหนังสือล่วงหน้าไม่น้อยกว่า 3 วันทำการ คำสำคัญคือ "มิใช่เหตุสุดวิสัย" ซึ่งทำให้น้ำท่วมแบ่งเป็น 2 กรณี
| สถานการณ์ | เข้า ม.75 ไหม | ลูกจ้างได้อะไร |
|---|---|---|
| โรงงานไม่ได้ท่วม แต่วัตถุดิบส่งไม่ได้ ลูกค้าหยุดสั่ง พนักงานส่วนใหญ่มาไม่ได้ นายจ้างเลือกหยุดสายการผลิตบางส่วน | เข้า เป็นเหตุสำคัญกระทบกิจการ แต่ไม่ถึงกับทำไม่ได้เลย | ค่าจ้างไม่น้อยกว่า 75% ตลอดช่วงหยุด + ไปทำงานที่อื่นชั่วคราวได้ (กสร. เคยแจ้งแนวทางนี้) |
| โรงงานจมน้ำ ไฟฟ้าถูกตัด เข้าพื้นที่ไม่ได้ ทำงานไม่ได้เลยไม่ว่าจะทำยังไง | อาจเป็นเหตุสุดวิสัย ไม่เข้า ม.75 | นายจ้างอาจไม่ต้องจ่าย 75% → ลูกจ้างไปใช้สิทธิ ประกันสังคมว่างงานเหตุสุดวิสัย 50% (หัวข้อ 3) |
| นายจ้างอ้างน้ำท่วมแต่จริง ๆ ยอดขายตก สั่งหยุดโดยไม่แจ้งล่วงหน้า ไม่จ่ายอะไรเลย | ผิด ม.75 | ร้องพนักงานตรวจแรงงานให้สั่งจ่าย 75% + ดอกเบี้ยผิดนัด 15% ต่อปี |
| นายจ้างใช้จังหวะน้ำท่วมเลิกจ้าง | เป็นการเลิกจ้าง ไม่ใช่หยุดชั่วคราว | ค่าชดเชยตามอายุงาน (ม.118) 30–400 วัน + ค่าบอกกล่าวล่วงหน้า อ่าน ถูกเลิกจ้าง ได้ค่าชดเชยเท่าไร |
น้ำท่วมจะเป็น "เหตุสุดวิสัย" หรือไม่ เป็นข้อเท็จจริงรายกรณี ไม่ใช่ว่าน้ำท่วมแล้วนายจ้างยกเว้นได้ทันที ถ้านายจ้างยังเปิดบางส่วนได้ สั่งงานได้ หรือเลือกหยุดเพื่อลดต้นทุน ก็ยังเข้า ม.75 ลูกจ้างที่ถูกบอกว่า "หยุดไม่มีกำหนด ไม่จ่าย" ควร ขอหนังสือแจ้งหยุดกิจการ ที่ระบุวันเริ่มและวันสิ้นสุด และถามว่าช่วงนี้จ่ายเท่าไร ถ้าไม่ได้อะไรเลย ให้ขอ หนังสือรับรองการหยุดงานเพราะเหตุสุดวิสัย เพื่อไปยื่นประกันสังคมแทน
ตัวอย่างคำนวณ: เงินเดือน 18,000 บาท โรงงานหยุด 20 วันทำงาน
| กรณี | ได้รับช่วงหยุด | คิดจาก |
|---|---|---|
| เข้า ม.75 นายจ้างจ่าย 75% | ≈ 10,385 บาท (20 วัน × 600 × 75%) | ค่าจ้างวันทำงาน 18,000 ÷ 26 ≈ 692 → ใช้ฐานค่าจ้างต่อวันทำงานตามที่ตกลง ตัวอย่างนี้ใช้ 600/วันเพื่อให้เห็นภาพ ตัวเลขจริงดูสลิป |
| เหตุสุดวิสัย นายจ้างไม่จ่าย → ประกันสังคม 50% | ≈ 5,833 บาท (20 วัน × 291.67) | 50% ของค่าจ้างรายวันจากฐานสูงสุด 17,500 บาท/เดือน (17,500 ÷ 30 ÷ 2) |
| นายจ้างจ่ายเต็ม 100% เป็นสวัสดิการ | 18,000 บาท | ดีกว่ากฎหมาย ทำได้เสมอ |
3. ประกันสังคม ม.33 จ่ายเงินชดเชยว่างงานเหตุสุดวิสัย 50% ของค่าจ้าง ไม่เกิน 90 วัน
สำนักงานประกันสังคมแจ้งสำหรับน้ำท่วม 2569 ว่าผู้ประกันตน มาตรา 33 ที่ นายจ้างหยุดกิจการชั่วคราวเพราะน้ำท่วม หรือตัวเองไปทำงานไม่ได้เพราะน้ำท่วม และไม่ได้รับค่าจ้าง มีสิทธิรับประโยชน์ทดแทนกรณีว่างงานเนื่องจากเหตุสุดวิสัย ร้อยละ 50 ของค่าจ้างรายวัน ครั้งละไม่เกิน 90 วัน โดยยังมีสถานะเป็นลูกจ้างอยู่ ไม่ต้องลาออก
| เงื่อนไข / ขั้นตอน | รายละเอียด |
|---|---|
| ใครได้ | ผู้ประกันตน ม.33 ที่ส่งเงินสมทบมาแล้ว ไม่น้อยกว่า 6 เดือนใน 15 เดือน ก่อนหยุดงาน ยังไม่ลาออก ไม่ถูกเลิกจ้าง และ ไม่ได้รับค่าจ้าง ช่วงนั้น (ถ้านายจ้างจ่าย 75% ตาม ม.75 อยู่ จะไม่เข้าเกณฑ์นี้) |
| ได้เท่าไร | 50% ของค่าจ้างรายวัน ฐานค่าจ้างสูงสุด 17,500 บาท/เดือน (ตั้งแต่ 1 ม.ค. 2569) → สูงสุดราว 291 บาท/วัน จ่ายเป็นรายเดือน เศษของเดือนคิดรายวัน |
| นานแค่ไหน | ตลอดช่วงที่ไม่ได้ทำงานหรือนายจ้างไม่ให้ทำงาน ครั้งละไม่เกิน 90 วัน หยุดจ่ายเมื่อกลับเข้าทำงานหรือสถานประกอบการเปิด |
| ลูกจ้างยื่นอะไร | แบบ สปส.2-01/7 (ขอรับประโยชน์ทดแทนกรณีว่างงาน) + หนังสือรับรองการว่างงานเนื่องจากเหตุสุดวิสัยจากนายจ้าง + สำเนาสมุดบัญชี ถ้ายังไม่ได้ผูกพร้อมเพย์กับเลขบัตรประชาชน · ยื่นได้ภายใน 2 ปี |
| นายจ้างทำอะไร | บันทึกข้อมูลลูกจ้างที่หยุดงานและออกหนังสือรับรองผ่านระบบ e-Service ของ สปส. (www.sso.go.th) ถ้ากลับมาเปิดก่อนกำหนดต้องแจ้งปรับปรุงภายใน 7 วัน |
| ยื่นที่ไหน | สำนักงานประกันสังคมกรุงเทพมหานครพื้นที่ / จังหวัด / สาขา หรือยื่นอิเล็กทรอนิกส์ · สายด่วน 1506 ตลอด 24 ชั่วโมง |
ตรงนี้ลูกจ้างต้องพึ่งนายจ้างเรื่องเอกสาร ถ้านายจ้างไม่ยอมออกหนังสือรับรองหรือไม่บันทึกใน e-Service ให้แจ้งสำนักงานประกันสังคมในพื้นที่ เจ้าหน้าที่จะประสานนายจ้างให้ นอกจากนี้ถ้าต้องกู้ฉุกเฉินหรือขอพักหนี้ช่วงขาดรายได้ ธนาคารมักขอ หนังสือรับรองการทำงานและเงินเดือน ด้วย ขอจากฝ่ายบุคคลได้ หรือดูแบบที่ หนังสือรับรองการทำงาน
4. เช็กลิสต์สำหรับลูกจ้างและนายจ้าง
- วันที่น้ำท่วมมาทำงานไม่ได้ลูกจ้าง: แจ้งทันที เก็บหลักฐาน
แจ้งหัวหน้าทางโทรศัพท์/ไลน์ ถ่ายรูปน้ำท่วมหน้าบ้านและเส้นทาง เซฟประกาศปิดถนน ถ้าทำงานจากบ้านได้ให้เสนอ
- เมื่อบริษัทประกาศหยุดนายจ้าง: แจ้งเป็นหนังสือล่วงหน้า 3 วันทำการ
ระบุวันเริ่ม-วันสิ้นสุด ส่วนที่หยุด และจำนวนเงินที่จะจ่าย (ไม่น้อยกว่า 75%) ส่งพนักงานตรวจแรงงานด้วย ถ้าเป็นเหตุสุดวิสัยจริง ให้ออกหนังสือรับรองให้ลูกจ้างยื่นประกันสังคมและบันทึก e-Service ใช้แบบฟอร์มหนังสือแจ้งหยุดกิจการชั่วคราวได้
ม.75ทำเอกสารนี้ → - ระหว่างหยุดลูกจ้าง: รับ 75% หรือยื่นประกันสังคม
ถ้าได้ 75% ไม่ต้องยื่น สปส. · ถ้าไม่ได้ค่าจ้างเลย ยื่น สปส.2-01/7 พร้อมหนังสือรับรองนายจ้าง · ไปทำงานที่อื่นชั่วคราวได้ถ้าไม่ขัดสัญญา
- วันจ่ายค่าจ้างตรวจสลิป
วันที่ทำงานแล้วต้องได้เต็ม วันที่หยุดตาม ม.75 ต้องได้ 75% ถ้าถูกหักหรือไม่จ่าย ทักท้วงเป็นหนังสือ แล้วร้อง คร.7 ภายหลัง
- ถ้าถูกเลิกจ้างเรียกค่าชดเชยและค่าบอกกล่าว
น้ำท่วมไม่ใช่เหตุยกเว้นค่าชดเชย ขอหนังสือเลิกจ้างที่ระบุเหตุ แล้วร้องพนักงานตรวจแรงงานหรือฟ้องศาลแรงงาน (ไม่เสียค่าธรรมเนียม)
ม.118
5. เช็กข้อมูลล่าสุดได้ที่ไหน
| เรื่อง | ดูที่ไหน (ทางการ) |
|---|---|
| ตัวบท ม.75, 76, 118, 119 | พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน ฉบับปรับปรุง 2568 (กองนิติการ กสร.) |
| ร้องเรียนนายจ้าง (คร.7) | สำนักงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานกรุงเทพมหานครพื้นที่ / จังหวัด · สายด่วน 1506 กด 3 · กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน |
| ว่างงานเหตุสุดวิสัย 50% แบบฟอร์ม สปส.2-01/7 | สำนักงานประกันสังคม หลักเกณฑ์กรณีว่างงาน · สายด่วน 1506 |
| มาตรการประกันสังคมน้ำท่วม 2569 | ประกันสังคมช่วยผู้ประกันตนที่ประสบอุทกภัย (กรมประชาสัมพันธ์) |
เรื่องน้ำท่วมอื่น ๆ ทั้งเงินเยียวยา ประกัน บ้านเช่า รถ หนี้ งาน เกษตรกร ร้านค้า และแบบฟอร์มฟรี รวมไว้ที่ น้ำท่วม 2569 ต้องทำอะไรบ้าง
บทความนี้เป็นความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับกรณีของคุณ หากมูลค่าสูงหรือมีข้อพิพาท ควรปรึกษาทนายความ
คำถามที่พบบ่อย
น้ำท่วมไปทำงานไม่ได้ นายจ้างหักเงินเดือนได้ไหม
วันที่ไม่ได้ทำงาน นายจ้างไม่จ่ายค่าจ้างได้ถ้าไม่มีข้อตกลงที่ดีกว่า แต่ห้ามหักค่าจ้างของวันที่ทำงานแล้ว เพราะมาตรา 76 ให้หักได้แค่ 5 กรณีซึ่งไม่รวมน้ำท่วม และไม่ถือเป็นการละทิ้งหน้าที่โดยไม่มีเหตุอันสมควร ควรแจ้งนายจ้างทันทีและเก็บหลักฐาน
บริษัทปิดเพราะน้ำท่วม ต้องจ่ายค่าจ้าง 75% ไหม
ถ้าหยุดกิจการชั่วคราวด้วยเหตุสำคัญที่ไม่ใช่เหตุสุดวิสัย ต้องจ่ายไม่น้อยกว่า 75% ของค่าจ้างวันทำงานตลอดช่วงหยุด และแจ้งลูกจ้างกับพนักงานตรวจแรงงานล่วงหน้า 3 วันทำการ (มาตรา 75) ถ้าเป็นเหตุสุดวิสัยจริง เช่น โรงงานจมน้ำทำงานไม่ได้เลย นายจ้างอาจไม่ต้องจ่าย ลูกจ้างไปใช้สิทธิประกันสังคมแทน
ประกันสังคมจ่ายเงินชดเชยให้คนที่น้ำท่วมทำงานไม่ได้ไหม
ผู้ประกันตนมาตรา 33 ที่นายจ้างหยุดกิจการหรือไปทำงานไม่ได้เพราะน้ำท่วม และไม่ได้รับค่าจ้าง ได้ประโยชน์ทดแทนกรณีว่างงานเนื่องจากเหตุสุดวิสัย 50% ของค่าจ้างรายวัน ครั้งละไม่เกิน 90 วัน ยื่นแบบ สปส.2-01/7 พร้อมหนังสือรับรองจากนายจ้าง สอบถาม 1506
น้ำท่วมมาทำงานไม่ได้ 3 วัน จะถูกไล่ออกฐานขาดงานได้ไหม
ไม่ได้ มาตรา 119(5) ให้เลิกจ้างโดยไม่จ่ายค่าชดเชยเฉพาะการละทิ้งหน้าที่ 3 วันทำงานติดต่อกันโดยไม่มีเหตุอันสมควร น้ำท่วมถนนตัดขาดเป็นเหตุอันสมควร ถ้าถูกเลิกจ้างยังมีสิทธิค่าชดเชยตามอายุงานและค่าบอกกล่าวล่วงหน้า
นายจ้างสั่งหยุดเพราะน้ำท่วมแล้วจ่าย 75% ลูกจ้างไปทำงานที่อื่นได้ไหม
ได้ กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานเคยแจ้งแนวทางว่าระหว่างนายจ้างหยุดกิจการชั่วคราว ลูกจ้างไปทำงานกับนายจ้างอื่นเพื่อหารายได้เพิ่มได้ และนายจ้างเดิมยังต้องจ่ายไม่น้อยกว่า 75% ตามมาตรา 75 เว้นแต่สัญญาจ้างห้ามไว้โดยชอบ
ข้อมูลอ้างอิง
- พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ฉบับปรับปรุงล่าสุด พ.ศ. 2568 มาตรา 75, 76, 118, 119 (กองนิติการ กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน)
- สำนักงานประกันสังคม หลักเกณฑ์และเงื่อนไข กรณีว่างงาน (รวมว่างงานเนื่องจากเหตุสุดวิสัย)
- ประกันสังคมเร่งเยียวยาผู้ประกันตนที่ประสบอุทกภัย 2569 (กรมประชาสัมพันธ์)
- สำนักงานประกันสังคม ฐานค่าจ้างคำนวณเงินสมทบ 1,650–17,500 บาท ตั้งแต่ 1 ม.ค. 2569
- กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน
หมายเหตุ: ข้อมูล ณ 8 ตุลาคม พ.ศ. 2569 — กฎหมายและแนวปฏิบัติของหน่วยงานอาจเปลี่ยนแปลง